Nieuwe samenwerking met Xanadu
ASML gaat samenwerken met het Canadese quantumbedrijf Xanadu Quantum Technologies. De 2 partijen willen gezamenlijk nieuwe lithografieprocessen ontwikkelen die specifiek zijn toegesneden op de fotonische quantumchips van Xanadu. Dat maakten beide bedrijven woensdag bekend.
Optisch verlies als obstakel
De kern van de samenwerking draait om het terugdringen van optisch verlies in quantumchips. Onderzoekers kijken daarbij specifiek naar line edge roughness, oftewel de ruwheid van de randen van een lithografisch patroon, en de invloed daarvan op de prestaties van de chip. Minder optisch verlies is een belangrijke stap richting foutbestendige (fault-tolerant) quantumcomputers: het punt waarop een quantumcomputer fouten kan corrigeren zonder dat een hele berekening onbruikbaar wordt.
Xanadu-topman Christian Weedbrook noemt foutcorrectie "een van de belangrijkste technische doelen voor de quantumcomputing-industrie". Namens ASML zegt senior vice president Stan Baron dat het bedrijf "graag bijdraagt aan dit werk" en de verkenning van toekomstige productiemethoden voor fotonische quantumhardware ondersteunt. Financiële details van de samenwerking maakten de bedrijven niet bekend.
Niet de eerste stap buiten de klassieke chipwereld
Voor ASML past de deal in een bredere zoektocht naar toepassingen van zijn lithografiekennis buiten de gangbare chipproductie. Eerder deze week kondigde het bedrijf nog een samenwerking met TSMC aan om over te stappen naar grotere maskers voor High NA EUV-machines.
Voor Xanadu is de deal vooral een stap richting opschaalbare productie. Het bedrijf, dat zich toelegt op fotonische in plaats van supergeleidende quantumchips, wil met de kennis van 's werelds grootste lithografiebedrijf de weg vrijmaken naar commerciële quantumhardware. Xanadu heeft zelf geen beursnotering; ASML is met zijn positie op het Damrak juist een van de zwaarst wegende Nederlandse aandelen.
Wij lezen deze stap vooral als een teken dat de grote fabrikanten van chipmachines steeds nadrukkelijker een graantje willen meepikken van de opkomende quantumsector, ook al blijft concrete omzet daaruit voorlopig beperkt.