Heb je al wel eens tegen een chatbot gekletst en gedacht: “Je begrijpt er werkelijk níéts van”? Je bent niet de enige. Praten met een kunstmatige intelligentie (AI) voelt soms als communiceren met een hoogbegaafde assistent die helaas ook een tikkeltje autistisch is: de AI doet precies wat je zegt, maar zelden wat je bedoelt.
Het verschil tussen een matig antwoord en een briljant resultaat zit hem in het opstellen van een ‘Prompt’ ofwel je schrijft een duidelijke instructie voor dat je de vraag stelt aan AI. Het lijkt moeilijk, maar op zich is het makkelijker dan men denkt, alleen je moet het wel zien te begrijpen.
Zie het als koken. Als je de AI vraagt om “iets met pasta” te maken, krijg je misschien een bordje kale macaroni. Maar gebruik je een Framework (een receptenstructuur), dan zet de AI een sterrenmaaltijd op tafel. In de afbeelding hierboven zie je 9 van deze “geheime recepten”. Of je nu een zakelijke mail wilt schrijven, een marketingplan bedenkt, een uitgebreide analyse wilt maken over een aandeel of een index of zelf als je je leven wilt organiseren: voor elke klus is er een specifieke methode om de AI precies te laten doen wat jij in je hoofd hebt.
In dit artikel duiken we in deze 9 slimme manieren om van een simpele chatbot jouw meest waardevolle collega te maken.
Daar ga ik de komende tijd, vooral voor de leden van US Markets, vaak wat over schrijven. Na een tijdje zal je ook een structuur voor jezelf ontwikkelen om goed met AI te werken. Wordt nu lid tot 1 APRIL voor € 29, dan ontvang je meer dan genoeg info via de ledenpagina. Schrijf je in via de link https://www.usmarkets.nl/tradershop
De 9 Frameworks Uitgelegd
Laten we als begin de frameworks onderverdelen in drie categorieën: Basis & Structuur, Probleemoplossing en Overtuiging.
1. Basis & Structuur (Voor algemeen gebruik)
Deze combinaties helpen je om de AI een duidelijke identiteit en opdracht te geven.
- R‑A-C‑E (Role, Action, Context, Expectation): De beste all-rounder. Je bepaalt de rol (wie is de AI?), de actie (wat doet hij?), de context (waarom?) en de verwachting (wat is het eindresultaat?).
- R‑I-S‑E (Role, Identify, Steps, Expectation): Vergelijkbaar met RACE, maar legt meer nadruk op de stappen die de AI moet doorlopen. Ideaal voor handleidingen of stappenplannen.
- 5‑W-1‑H (Who, What, When, Where, Why, How): De klassieke journalistieke methode. Hiermee zorg je dat je geen enkel detail vergeet in je opdracht.
2. Probleemoplossing & Strategie (Voor werk en projecten)
Deze modellen dwingen de AI om analytisch naar een situatie te kijken.
- S‑T-A‑R (Situation, Task, Action, Result): Perfect voor het reflecteren op gebeurtenissen of het schrijven van casestudy’s. Je legt uit wat er speelde en wat het doel was.
- S‑O-A‑P (Subject, Objective, Action, Plan): Zeer nuttig voor projectmanagement. Je definieert het onderwerp en het doel, waarna de AI helpt een concreet plan van aanpak te maken.
- G‑R-O‑W (Goal, Reality, Options, Will): Een bekende coaching-methode. Gebruik dit als je vastloopt met een probleem en de AI wilt gebruiken als sparringpartner om opties te verkennen.
3. Overtuiging & Communicatie (Voor marketing en teksten)
Deze zijn bedoeld om een boodschap krachtig over te brengen.
- C‑L-E-A‑R (Context, Learn, Evaluate, Action, Review): Een procesmatige aanpak om iets nieuws te leren of een proces te verbeteren door constante evaluatie.
- P‑A-S-T-O‑R (Problem, Amplify, Story, Transformation, Offer, Response): Dit is hét model voor tekstschrijvers. Je benoemt een probleem, vergroot het uit (amplify), vertelt een verhaal en eindigt met een onweerstaanbaar aanbod.
- F‑A-B (Features, Advantages, Benefits): Ideaal voor productomschrijvingen. In plaats van alleen te zeggen wat iets is (kenmerk), legt de AI uit wat het doet (voordeel) en waarom de klant dat wil (nut).

Waarom zou je dit gebruiken?
Zonder framework is een AI als een krachtige motor zonder stuur. Je geeft wel gas, maar je weet niet waar je uitkomt. Door een model als P‑A-S-T-O‑R te gebruiken, “dwing” je de AI om psychologische principes van overtuigingskracht toe te passen die hij anders misschien zou overslaan.
Een praktisch voorbeeld: De “Rol” is cruciaal
Kijk naar het verschil in benadering:
- Zonder framework: “Geef me tips voor een gezonde lunch.” (Resultaat: een saai lijstje met salades).
- Met R‑A-C‑E: “Je bent een topsporter-coach (Role). Schrijf een boodschappenlijst (Action) voor een drukke kantoormedewerker (Context). Ik wil dat de focus ligt op energiebehoud in de middag (Expectation).”
Het resultaat van de tweede optie zal vele malen specifieker en bruikbaarder zijn.
Guy Boscart
US Markets
